DPF (partikül filtresi) tıkanması

01Belirtiler

• DPF uyarı lambası
• Güç kaybı, koruma modu
• Rölantinin yükselmesi, fanın kontak kapandıktan sonra çalışmaya devam etmesi (rejenerasyon belirtisi)
• Artan yakıt tüketimi
• Motor yağı seviyesinin yükselmesi (yarım kalan rejenerasyonlarda yağa karışan yakıt)
• Egzoz kokusunun değişmesi, sıcak koku

02Olası sebepler

En olası olandan başlayarak sıraladık; sıra aracın motoruna, yaşına ve kullanımına göre değişebilir.

1. Sebep01

   Kısa mesafe ve düşük hızda kullanım

   Rejenerasyon için egzozun uzun süre sıcak kalması gerekir. Hep şehir içinde, kısa mesafede kullanılan araçta işlem başlar ama tamamlanamaz.

   Olasılık sırası 1/6
2. Sebep02

   Fark basınç sensörü ve hortumları

   Kontrol ünitesi filtrenin doluluk oranını bu sensörle ölçer. Sensör ya da hortumu arızalıysa temiz filtreyi dolu, dolu filtreyi temiz görür.

   Olasılık sırası 2/6
3. Sebep03

   EGR, enjektör ya da turbo kaynaklı aşırı kurum

   Açık takılan EGR, sızdıran enjektör ve yağ kaçıran turbo, filtreye normalden çok kurum ve yağ gönderir.

   Olasılık sırası 3/6
4. Sebep04

   Egzoz sıcaklık sensörleri

   Sıcaklık okunamıyorsa kontrol ünitesi rejenerasyonu başlatmaz.

   Olasılık sırası 4/6
5. Sebep05

   Kül birikimi

   Motor yağının yanmasıyla oluşan kül filtrede kalır ve yakılamaz. Yüksek kilometrede filtrenin kapasitesini azaltır. Yanlış normda yağ bunu hızlandırır.

   Olasılık sırası 5/6
6. Sebep06

   Rejenerasyonu engelleyen başka bir arıza kaydı

   Hafızada başka bir motor arızası varken birçok araç rejenerasyon yapmaz. Yanan bir ısıtma bujisi bile sebep olabilir.

   Olasılık sırası 6/6

ŞemaEgzoz

• EGR valfi ve soğutucu
• Turbo
• Katalizör ve oksijen sensörü
• Partikül filtresi (DPF)
• SCR katalizör
• AdBlue deposu
• NOx sensörü
• Susturucular

03Rejenerasyon nedir?

Üç şekilde olur:

• Pasif: Uzun yolda, yüksek egzoz sıcaklığında kurum kendiliğinden yanar. Sürücü fark etmez.
• Aktif: Kontrol ünitesi doluluk belirli bir seviyeye gelince ek yakıt püskürterek egzoz sıcaklığını yükseltir. Bu sırada rölanti biraz yükselir, fan çalışır, tüketim artar. İşlem bitmeden kontağı kapatmak onu yarıda keser.
• Servis rejenerasyonu: Filtre aktif rejenerasyonun başlayamayacağı kadar dolduğunda teşhis cihazıyla, kontrollü koşullarda başlatılır. Belirli bir doluluk sınırının üstünde bu da güvenli değildir; filtre sökülüp temizlenir.

EA288 dizellerde oksidasyon katalizörü ve partikül filtresi motora yakın yerleştirilmiştir; amaç filtrenin çabuk ısınmasıdır.

04Nasıl teşhis edilir?

1. Adım 1Arıza kayıtları okunur; rejenerasyonu engelleyen başka bir kayıt var mı diye bakılır.
2. Adım 2Canlı veriden hesaplanan ve ölçülen kurum yükü, kül miktarı, fark basıncı ve son rejenerasyondan bu yana gidilen mesafe okunur.
3. Adım 3Fark basınç sensörü ve hortumları kontrol edilir; rölantide ve yüksek devirde değerler karşılaştırılır.
4. Adım 4Egzoz sıcaklık sensörleri, EGR ve enjektör değerleri kontrol edilir.
5. Adım 5Yağ seviyesi ve yağda yakıt olup olmadığına bakılır.

05Çözüm

Önce sebep giderilir: sensör, EGR, enjektör ya da turbo. Sonra filtre, doluluk oranına göre yol sürüşüyle, servis rejenerasyonuyla ya da sökülerek temizlenir. Kül dolmuş filtre temizlikle büyük ölçüde kurtarılabilir; iç yapısı erimiş ya da çatlamış filtre değişir. Yağa yakıt karıştıysa yağ ve filtre yenilenir.

Partikül filtresini, EGR'yi ya da AdBlue sistemini iptal etmek çözüm değildir: emisyon mevzuatına ve muayeneye aykırıdır, motor yönetimini bozar ve asıl sebebi yerinde bırakır. Bu işi yapmıyoruz, önermiyoruz.

06Sürmeye devam edilir mi?

Servise kadar sakin sürün

Yalnız DPF lambası yanıyorsa araç sürülür, hatta sürülmesi gerekir: filtre yolda temizlenir. Lamba sönmüyorsa, motor arıza lambası ya da ısıtma bujisi lambası eklendiyse rejenerasyon başarısız olmuştur; artık yol sürüşü yetmez.

Devam edilirse ne olur?

Aşırı dolmuş filtre egzoz geri basıncını yükseltir; turbo ve motor zorlanır. Çok dolu filtrede başlayan rejenerasyon kontrolsüz ısınır ve filtreyi eritebilir.