Kısaca
- Dururken titriyorsa motor ve kulaklar; kalkışta titriyorsa kavrama; hızla artıyorsa tekerlek ve aks.
- Frene basınca gelen titreme fren diskidir.
- Titremeye motor arıza lambası eşlik ediyorsa motor tekliyordur.
01Belirtiler
- Rölantide koltuğa ve direksiyona gelen düzensiz sarsıntı
- Kalkış anında, araç yürümeye başlarken titreme
- Belirli bir hız aralığında direksiyonda ya da gövdede titreşim
- Hızlanırken artan, gaz kesince kaybolan titreme
- Yalnız frene basınca gelen titreme
02Olası sebepler
En olası olandan başlayarak sıraladık; sıra aracın motoruna, yaşına ve kullanımına göre değişebilir.
- Sebep01
Rölantide: tekleme
Bir silindir düzgün yanmıyorsa motor dengesiz çalışır. Bobin, buji, enjektör, hava kaçağı ya da düşük kompresyon. Ayrıntı: bobin ve buji arızası.
Olasılık sırası 1/6 - Sebep02
Rölantide: motor kulakları
Motor düzgün çalıştığı hâlde gövde titriyorsa kulaklar titreşimi sönümleyemiyordur. Vitese alınca ya da klima açılınca artar.
Olasılık sırası 2/6 - Sebep03
Kalkışta: kavrama ve volant
Araç yürümeye başlarken gelen titreme, kavramanın düzgün tutamadığını gösterir. Otomatik araçlar için: DSG titreme.
Olasılık sırası 3/6 - Sebep04
Hıza bağlı: balans ve lastik
Belirli bir hız aralığında başlayıp hız değişince azalan direksiyon titremesi çoğunlukla balanstır. Ayrıntı: direksiyon titremesi.
Olasılık sırası 4/6 - Sebep05
Hızlanırken: aks ve iç mafsal
Yalnız gaz verirken gelen, gaz kesince kaybolan titreme iç aks mafsalını düşündürür.
Olasılık sırası 5/6 - Sebep06
Frende: disk
Fren pedalına ve direksiyona vuran titreme disk yüzeyinden gelir. Ayrıntı: frene basınca titreme.
Olasılık sırası 6/6
03Isınınca ya da soğukken titreme
Yalnız soğukken: Direkt enjeksiyonlu benzinli motorlarda emme supabı karbonu, sızdıran enjektör ve yorgun bujiler soğuk çalıştırmada tekleme yapar; motor ısınınca düzelir.
Yalnız ısınınca: Isındıkça direnci değişen bir bobin ya da sensör, sıcakta genleşen bir hava kaçağı ya da kuru kavramalı şanzımanda ısınan kavrama düşünülür.
Dizelde: Enjektör miktar sapmaları ve çift kütleli volant rölanti titremesinin sık sebepleridir.
04Nasıl teşhis edilir?
- Adım 1Önce soru sorulur: ne zaman, hangi hızda, hangi viteste, frende mi, gazda mı?
- Adım 2Yol testinde titreme tekrar ettirilir ve kaynağı ayrılır: motor, aktarma ya da tekerlek.
- Adım 3Motor tarafında tekleme sayaçları ve rölanti düzgünlük değerleri canlı veriden okunur.
- Adım 4Liftte kulaklar, akslar, tekerlekler ve fren diskleri kontrol edilir.
- Adım 5Gerekirse balans ve disk salgısı ölçülür.
05Çözüm
Çözüm kaynağa göre değişir; o yüzden bu sayfadan ilgili arıza sayfasına geçin. Genel kural: titremeyi en ucuz parçadan başlayarak tahminle değil, ayrımı yaparak çözün. Balans yaptırıp geçmeyen titreme için dört lastik değiştirmek, kulağı yırtık araçta kavrama değiştirmek sık yapılan yanlışlardır.
Kendiniz yapabilecekleriniz
- Titremenin hangi koşulda olduğunu not etmek
- Lastik basınçlarını ve lastik yanaklarında şişlik olup olmadığını kontrol etmek
- Bijonların sıkı olduğuna, jantta çamur ya da ağırlık kaybı olup olmadığına bakmak
Servise bırakılacak işler
- Yol testi ve kaynağın ayrılması
- Motor verilerinin okunması
- İlgili onarım: ateşleme, kulak, kavrama, balans, aks, fren
06Sürmeye devam edilir mi?
Servise kadar sakin sürün
Titremenin kaynağına göre değişir. Balans titremesiyle gidilir; yanıp sönen motor lambasıyla gidilmez, çünkü yanmamış yakıt katalizörü yakar. Direksiyonda ani başlayan şiddetli titreme lastik hasarı olabilir: yavaşlayın, güvenli yerde durun, lastiklere bakın.
07Sık sorulan sorular
Araba yalnız klimayı açınca titriyor, neden?
Kompresör devreye girince motor yükü artar. Rölanti bunu karşılayamıyorsa ya da kulaklar yorgunsa titreme hissedilir. Kompresörün kendisi de sebep olabilir.
Dizel araçta rölantide titreme normal mi?
Dizel benzinliye göre daha titreşimlidir, ama gövdeye belirgin sarsıntı gelmemeli. Enjektör, volant ve kulaklar kontrol edilir.
Titreme için önce nereye bakılır?
Ne zaman olduğuna. Dururken mi, kalkarken mi, hızda mı, frende mi? Bu tek soru, bakılacak yeri dörtte bire indirir.