Zincir sesi nasıl anlaşılır, neden gelir?

01Belirtiler

• Soğuk çalıştırmada motorun zincir tarafından gelen 2-3 saniyelik şakırtı
• Zamanla sesin uzaması, sıcak çalıştırmada da duyulması
• Rölantide düzensizlik, ara sıra tekleme
• Motor arıza lambası ve krank-eksantrik uyumuyla ilgili arıza kaydı
• İleri aşamada marşın uzaması ya da motorun çalışmaması

02Olası sebepler

En olası olandan başlayarak sıraladık; sıra aracın motoruna, yaşına ve kullanımına göre değişebilir.

1. Sebep01

   Zincirin uzaması

   Pim ve baklalardaki aşınma toplanınca zincir boyu uzar. Eski nesil EA111 1.2 ve 1.4 TSI motorlarda zincirin uzayabildiği, atlayabildiği ve motor hasarına yol açabildiği Alman basınında ayrıntılı biçimde belgelenmiştir.

   Olasılık sırası 1/5
2. Sebep02

   Gergi

   Hidrolik gergi yağ basıncıyla çalışır. Motor durduğunda basıncı tutamayan gergi, ilk çalıştırmada zinciri birkaç saniye boş bırakır. 2008-2014 model bazı 1.8 ve 2.0 TSI (EA888) araçlarda zincir gergisi ABD'de toplu dava uzlaşmasına konu olmuştur.

   Olasılık sırası 2/5
3. Sebep03

   Kızaklar

   Zincirin üzerinde kaydığı plastik kızaklar aşındığında ya da kırıldığında zincir boşluk yapar.

   Olasılık sırası 3/5
4. Sebep04

   Yağın durumu

   Geciken yağ değişimi ve yanlış yağ, hem zinciri hem gergiyi yıpratır. Zincir yağla yağlanır ve gergi yağla çalışır.

   Olasılık sırası 4/5
5. Sebep05

   Değişken zamanlama (eksantrik ayarlayıcı)

   Ayarlayıcı dişlideki boşluk da ilk çalıştırmada tıkırtı yapar ve zincir sesiyle karışır.

   Olasılık sırası 5/5

ŞemaMotor

• Eksantrik dişlileri
• Zamanlama zinciri
• Turbo
• Enjektör
• Emme manifoldu
• Zincir gergisi
• Yağ filtresi
• Karter
• Piston ve blok

03Hangi motorda zincir var?

Bu soru sık karışır, çünkü aynı hacim farklı nesillerde farklı tasarlanmıştır:

• EA111 1.2 TSI ve 1.4 TSI (Golf 6, Polo, Octavia 2, Fabia 2, Leon 2 dönemi): zincirli.
• EA211 1.0, 1.2, 1.4 ve 1.5 TSI (Golf 7 ve sonrası, Octavia 3 ve sonrası, Leon 3 ve sonrası): triger kayışlı.
• EA888 1.8 ve 2.0 TSI: zincirli.

Üçüncü nesil EA888'de motor kontrol ünitesi krank ve eksantrik sensörlerini karşılaştırarak zincir uzamasını kendisi izler; uzama sınırı aşılınca arıza kaydeder. Kayışlı motorlarda "zincir sesi" sanılan ses başka bir yerden geliyordur.

04Nasıl teşhis edilir?

1. Adım 1Ses soğuk ilk çalıştırmada dinlenir ve kaydedilir; araç servise sıcak geldiyse bir gece bekletilir.
2. Adım 2Arıza kayıtları okunur; krank-eksantrik uyum hatası (örneğin P0016) aranır.
3. Adım 3Canlı veriden eksantrik faz sapması değerleri okunur; üretici sınırıyla karşılaştırılır.
4. Adım 4Bazı motorlarda gerginin ne kadar dışarı çıktığı kontrol deliğinden gözle ölçülür.
5. Adım 5Yağ seviyesi, yağın durumu ve yağ basıncı kontrol edilir.

05Çözüm

Uzamış zincirin tek çözümü settir: zincir, gergi, kızaklar ve dişliler birlikte değişir; zamanlama özel aparatlarla kurulur. Yalnız gergiyi değiştirmek uzamış zinciri düzeltmez. İş bitince yağ ve filtre yenilenir, adaptasyon değerleri kontrol edilir.

Zincirli ve kayışlı motorlarda bakım tarafını kardeş sitemizde anlattık: Zincirli motorlarda bakım.

06Sürmeye devam edilir mi?

Servise kadar sakin sürünÖlçtürmeden uzun yola çıkmayın

Zincir bir diş atladığında supap zamanlaması kayar; motor tekler, güç düşer. Birkaç diş atladığında ya da koptuğunda supaplar pistonlara çarpar. Bu noktadan sonra iş zincir değişimi değil, silindir kapağı onarımıdır.

Yolda bırakır mı?

Evet. Ses uzadıysa ve arıza kaydı varsa her çalıştırma risklidir. Bu aşamada aracı çalıştırmadan çektirmek en ucuz karardır.